Rano, gdy termometr pokazuje kilka stopni poniżej zera, pierwszym zadaniem bywa odmrażanie szyb w aucie. Wygląda to na drobiazg, ale od tego zależy, czy zobaczysz rowerzystę przy przejściu i czy nie dostaniesz mandatu. Najczęstsze pytanie kierowców brzmi: czy wolno ruszyć, gdy na przedniej szybie leży jeszcze biała warstwa lodu, i czym ją usunąć, żeby szkło nie pękło. Krótka odpowiedź: z ograniczonym polem widzenia nie wolno jechać, a szybę odmraża się stopniowo, bez gorącej wody i bez zostawiania pracującego silnika, gdy odchodzisz od auta.
Odmrażanie szyb w aucie krok po kroku, zanim ruszysz
Kolejność ma znaczenie. Zacznij od tego, co może zasłonić widok w czasie jazdy, a dopiero potem przejdź do szkła. Jeśli auto stało na podjeździe pod śniegiem, najpierw obejdź pojazd dookoła i sprawdź, czy światła mijania, drogowe i kierunkowskazy działają, a tablica rejestracyjna jest czytelna.
- Zrzuć śnieg z dachu, maski i bagażnika. Płat śniegu zsuwający się z dachu podczas hamowania potrafi zasłonić szybę kierowcy albo spaść na samochód za Tobą.
- Włącz nawiew na przednią szybę na najwyższe obroty wentylatora i ogrzewanie na maksimum. Wyłącz obieg wewnętrzny, żeby do szyby trafiało suche powietrze z zewnątrz.
- Nie włączaj wycieraczek, dopóki szyba nie stanie się choć częściowo przejrzysta. Zamarznięta guma potrafi się rwać, a silnik wycieraczek pracuje wtedy z oporem.
- Skrob przednią szybę skrobaczką od środka ku krawędziom. Dopiero potem zajmij się bocznymi szybami i lusterkami.
- Zanim ruszysz, sprawdź, czy zniknęło zamglenie także przy krawędziach i czy widać oba lusterka. Jeśli nie, poczekaj jeszcze kilka minut.
Cała procedura zajmuje zwykle więcej czasu niż samo skrobanie, dlatego lepiej wstać kwadrans wcześniej, niż jechać z wąskim pasem widoczności przed twarzą.
Czym skrobać szybę, a czego nie używać
Dobra skrobaczka z tworzywa z szeroką krawędzią wystarcza w większości przypadków. Stosuj ją lekko, pod niewielkim kątem, bez dociskania w jedno miejsce. Miękka ściereczka z mikrofibry zbiera resztki wody, która po odmarznięciu mogłaby znów zamarznąć na szkle.
- Skrobaczka z tworzywa lub z gumową krawędzią: bezpieczna dla szkła i łatwa do przesunięcia po zamarzniętej warstwie.
- Płyn odmrażający w sprayu, dostępny na stacjach i w sklepach motoryzacyjnych: przyspiesza proces, ale trzeba go stosować zgodnie z etykietą.
- Miękka ściereczka z mikrofibry do wytarcia wody z szyby i uszczelek.
- Metalowa łyżka, nóż ani twarda szczotka: zostawiają rysy, które w słońcu oślepiają.
Wycieraczki i płyn do spryskiwaczy zwykle wymienia się co sezon, a w dzienniku CarDiary możesz zapisać datę ich wymiany i ustawić przypomnienie na kolejną zimę, żeby nie zgadywać tego przy oszronionej szybie w mroźny poranek.
Odmrażanie nawiewem: ile trwa i dlaczego wrzątek to zły pomysł
Nawiew działa wolniej niż spray, ale nie stwarza ryzyka pęknięcia. Czas zależy od grubości szronu, temperatury i tego, czy auto stało w cieniu, czy na otwartej przestrzeni. Przy cienkiej warstwie szronu wystarczy zwykle kilka minut, a przy grubej skorupie lodu potrzeba kwadransa lub dłużej. Przy temperaturze tuż poniżej zera szron bywa cienki i schodzi szybko, natomiast po nocy z kilkoma stopniami mrozu wilgoć wrasta w szkło i warstwa jest twardsza.
Polewanie szyby ciepłą wodą to najszybszy sposób na pęknięcie. Szkło rozszerza się nierównomiernie, a najmniejsza wcześniejsza rysa albo odprysk od kamyczka wystarczy, żeby pęknięcie zaczęło się właśnie od tego miejsca. Ten sam efekt daje wrzątek z czajnika czy kubek gorącej kawy.
Zaparowana szyba od środka to nie to samo co szron
Zamglenie od wewnątrz powstaje, gdy wilgotne powietrze z oddechu i mokrych butów osiada na zimnym szkle. Pomaga włączenie klimatyzacji, bo osusza powietrze, oraz nawiew na przednią szybę przy wyłączonym obiegu wewnętrznym. Szron na zewnątrz wymaga skrobania, a samo osuszanie wnętrza go nie usunie.
Czy wolno jechać z oszronioną szybą? Przepisy i mandaty
Najważniejszy przepis to art. 66 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Pojazd ma być utrzymany tak, by zapewniał kierowcy dostateczne pole widzenia. Szron, zamglona szyba albo śnieg na dachu, który może spaść w czasie jazdy, naruszają ten wymóg. Ustawa nie opisuje wprost, jak skrobać szybę, ale art. 60 reguluje zachowania kierowcy przy odśnieżaniu, w tym zakaz oddalania się od pojazdu z pracującym silnikiem w celu usunięcia lodu z szyb.
Według komunikatów policji mandat za brak zapewnionej widoczności może wynieść od 20 do 500 zł, a wysokość zależy od oceny funkcjonariusza i stopnia zagrożenia. Przepisy bywały nowelizowane, więc przed podjęciem decyzji sprawdź aktualny tekst ustawy w systemie ISAP, gdzie publikowany jest Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, lub na stronach gov.pl.
Przykład: 6:10 rano, minus 5 stopni i kwadrans do wyjazdu
Kierowca dojeżdża do pracy 40 kilometrów drogą krajową, samochodem osobowym z przednim napędem. W nocy spadło kilka centymetrów śniegu, a na szybie leży szron z cienką skorupą lodu. Do wyjazdu zostało kwadrans.
Pierwsze dwie minuty idą na zrzucenie śniegu z dachu i świateł. Potem auto dostaje nawiew na przednią szybę przy obiegu zewnętrznym, a ogrzewanie tylnej szyby zostaje włączone. Po ośmiu minutach środek szyby jest już przejrzysty, ale rogi wciąż są białe. Wtedy kierowca skrobie przód od środka ku krawędziom, czyści lusterka i dopiero wsiada, by ruszyć.
Efekt: wyjazd opóźniony o pięć minut i brak ryzyka wjazdu na rondo z wąskim oknem widoczności. Gdyby kierowca zostawił silnik i poszedł po drugą skrobaczkę do garażu, łamałby przepisy z art. 60 i dodatkowo ryzykowałby kradzież auta. Inaczej wygląda poranek po deszczu, który zamarzł na szkle. Taki lód jest twardszy i przezroczysty, więc nawiew działa wolniej, a skrobanie wymaga większej cierpliwości. Jeśli temperatura spada wyraźnie poniżej zera, warto zapas czasu powiększyć.
Błędy, które kończą się pękniętą szybą albo mandatem
Większość problemów wynika z pośpiechu. Te cztery powtarzają się najczęściej:
- Gorąca woda z kanistra lub wrzątek na szkło, co kończy się pęknięciem szyby albo długą rysą.
- Skrobanie tylko okienka przed twarzą. Kierowca widzi wtedy wąski pas, a kamery i czujniki za przednią szybą mogą zostać zasłonięte, co bywa powodem ostrzeżeń na desce rozdzielczej.
- Odchodzenie od auta z pracującym silnikiem, żeby pomóc sąsiadowi z szybą albo wrócić do domu po narzędzie. Wraca się wtedy do wychłodzonego wnętrza, a auto z pracującym silnikiem bez opieki to także ryzyko kradzieży.
- Siłowe odrywanie zamarzniętych wycieraczek. Lepiej najpierw rozmrozić szybę pod nimi nawiewem.
Osobny problem to szyba, którą po odmarznięciu zostawia się mokrą. Wilgoć na szkle w nocy znów zamarza, więc rano szron wraca szybciej niż po wyczyszczeniu do sucha. Wytarcie ściereczką przed wyjazdem kosztuje minutę i oszczędza powtórki całej procedury następnego dnia.
Najczęstsze pytania o odmrażanie szyb w aucie
Czy można użyć gorącej wody do odmrożenia szyby?
Nie. Gwałtowna zmiana temperatury może spowodować pęknięcie szkła, zwłaszcza jeśli na szybie jest już drobna rysa.
Czy wolno ruszyć, zanim szyba będzie całkowicie przejrzysta?
Nie, jeśli pole widzenia jest ograniczone. Prawo o ruchu drogowym wymaga, by pojazd zapewniał kierowcy dostateczne pole widzenia (art. 66).
Ile trwa odmrażanie szyby nawiewem?
Zależy od grubości szronu i temperatury. Przy cienkiej warstwie zwykle wystarczą minuty, przy grubej skorupie lodu nawet kwadrans lub dłużej.
Czy mogę zostawić włączony silnik i odmrażać szybę w oddali od auta?
Nie wolno oddalać się od pojazdu z pracującym silnikiem w celu usunięcia lodu z szyb (art. 60 Prawa o ruchu drogowym). Lepiej zostać przy aucie, włączyć nawiew i skrobać szybę w zasięgu wzroku.
Czym odmrozić szybę, jeśli nie mam skrobaczki?
Najbezpieczniejszy jest nawiew, który nie wymaga żadnego narzędzia. Płyn odmrażający w sprayu skraca czas, ale nie zastąpi całkowicie usunięcia lodu z przodu szyby.