Τα φιμέ τζάμια αυτοκινήτου είναι από τα πιο συζητημένα θέματα για όποιον θέλει λιγότερο ήλιο στην καμπίνα χωρίς να χάσει ορατότητα. Τις τελευταίες ημέρες κυκλοφόρησαν ειδήσεις που μιλούν για το τέλος των σκούρων τζαμιών και για νέα τεχνολογία που θα τα αντικαταστήσει. Το ερώτημα που βάζει ο οδηγός στην Ελλάδα είναι πρακτικό: χρειάζεται να βγάλω το φιλμ τώρα, και πώς ξέρω αν το αυτοκίνητό μου περνάει τον έλεγχο;
Η σύντομη απάντηση είναι ότι το σκούρο τζάμι δεν κρίνεται με το μάτι. Το κριτήριο είναι η διαπερατότητα του φωτός, δηλαδή το ποσοστό του φωτός που περνά από τον υαλοπίνακα, και μετριέται με όργανο. Αν το αυτοκίνητό σου έχει σκούρα τζάμια από το εργοστάσιο ή φιλμ από τον προηγούμενο ιδιοκτήτη, ο έλεγχος ξεκινά από τα χαρτιά και μετά από τη μέτρηση.
Τι ακριβώς αλλάζει με τα φιμέ τζάμια
Οι ειδήσεις μιλούν για αντικατάσταση των σκούρων υαλοπινάκων από νέα υλικά. Η λεπτομέρεια για το πότε, για ποιες κατηγορίες οχημάτων και με ποιους όρους εξαρτάται από το τελικό κείμενο της ρύθμισης. Αυτό το κείμενο βρίσκεται στην επίσημη πηγή, στο e-nomothesia.gr και στις ανακοινώσεις του gov.gr, και όχι στα άρθρα που το παραφράζουν.
Στην πράξη ο οδηγός συναντά δύο περιπτώσεις. Η πρώτη είναι το εργοστασιακό privacy glass, δηλαδή τζάμι που έχει σκούρα απόχρωση από την παραγωγή και έχει ελεγχθεί μαζί με το όχημα για την έγκριση τύπου. Η δεύτερη είναι το φιλμ που τοποθετήθηκε μετά την αγορά. Η ρύθμιση που ετοιμάζεται αφορά κυρίως τη δεύτερη περίπτωση, αλλά και τα εργοστασιακά τζάμια μπορεί να επηρεαστούν στον έλεγχο, γι' αυτό πρέπει να διαβάσεις το κείμενο πριν αποφασίσεις.
Υπάρχει και η ηλεκτροχρωμική τεχνολογία, δηλαδή υαλοπίνακες που σκουραίνουν με ηλεκτρικό ρεύμα. Σε ορισμένα premium μοντέλα υπάρχει ήδη ως ηλιοροφή, και αυτό εξηγεί γιατί η είδηση μιλά για «νέα τεχνολογία». Για έναν οδηγό που έχει ήδη αυτοκίνητο, το πρακτικό ζήτημα είναι να ξέρει τι ισχύει τώρα και τι θα ισχύσει σε ένα ή δύο χρόνια.
Ποιοι οδηγοί θα το νιώσουν πρώτοι
Οι πιο εκτεθειμένοι είναι όσοι έχουν τοποθετήσει φιλμ σε πίσω ή πλαϊνά παράθυρα και δεν έχουν ποτέ μετρήσει τη διαπερατότητα. Ο κίνδυνος είναι συγκεκριμένος: ένα φιλμ που ήταν αποδεκτό όταν μπήκε μπορεί να μην είναι πια αποδεκτό με τον νέο έλεγχο. Οι αγοραστές μεταχειρισμένων οχημάτων έχουν επίσης πρόβλημα, γιατί μπορεί να αγοράσουν αυτοκίνητο με φιλμ που δεν θα περάσει.
Ας πάρουμε τον Νίκο, που έχει Toyota Yaris του 2016. Πριν από αρκετά χρόνια έβαλε φιλμ στα δύο πίσω και στα μπροστινά πλαϊνά παράθυρα, χωρίς να κρατήσει το φύλλο τεχνικών στοιχείων. Το ΚΤΕΟ του είναι τον Μάρτιο, και ο Νίκος θέλει να ξέρει αν πρέπει να βγάλει το φιλμ πριν από την ημερομηνία. Η σωστή σειρά είναι να μετρήσει πρώτα, να συγκρίνει με το όριο και μετά να αποφασίσει, και όχι το αντίστροφο.
Ο ίδιος οδηγός πρέπει επίσης να δει αν το φιλμ καλύπτει το μπροστινό παρμπρίζ. Ακόμη και όταν το ίδιο φιλμ επιτρέπεται στα πλαϊνά, το μπροστινό παρμπρίζ έχει δικούς του περιορισμούς και συχνά επιτρέπεται μόνο η πάνω λωρίδα. Αν το φιλμ έχει καλύψει όλο το παρμπρίζ, το θέμα είναι σοβαρότερο από την απόχρωση.
Πώς μετράς αν το φιλμ σου περνάει το όριο
Η μέτρηση γίνεται με φωτόμετρο διαπερατότητας, δηλαδή με συσκευή που δείχνει ποσοστό φωτός που περνά από τον υαλοπίνακα. Πολλά συνεργεία φιμέ και ορισμένα ΚΤΕΟ διαθέτουν τέτοια συσκευή. Η μέτρηση είναι γρήγορη, αλλά πρέπει να γίνεται σε όλα τα παράθυρα, γιατί κάθε τζάμι μετράται χωριστά.
- Βρες τα χαρτιά του φιλμ: το φύλλο τεχνικών στοιχείων ή την απόδειξη με τον κωδικό του προϊόντος.
- Ζήτα από τον τεχνίτη ή από το συνεργείο να μετρήσει κάθε παράθυρο με φωτόμετρο και να σου δώσει γραπτή τιμή.
- Σύγκρινε την τιμή με το κείμενο της ισχύουσας ρύθμισης στο e-nomothesia.gr και με τα όρια της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα πλαϊνά και το παρμπρίζ.
- Αν η τιμή είναι κοντά στο όριο, ζήτα αντίγραφο της μέτρησης και κράτα το μαζί με τα έγγραφα του οχήματος.
- Αν χρειάζεται αφαίρεση, κάν' το πριν από το ραντεβού ΚΤΕΟ, ώστε να μην πληρώσεις δεύτερη επίσκεψη.
Η διαφορά ανάμεσα σε μέτρηση από συνεργείο και σε μέτρηση στο ΚΤΕΟ δεν είναι θέμα ακρίβειας, αλλά θέμα επιβεβαίωσης. Το συνεργείο σε βοηθά να προετοιμαστείς, ενώ η τελική κρίση ανήκει στον ελεγκτή. Γι' αυτό η μέτρηση πριν από το ραντεβού έχει νόημα μόνο αν σου δίνει χρόνο να αλλάξεις κάτι.
Τι κρίνει ο ελεγκτής του ΚΤΕΟ στα τζάμια
Ο έλεγχος των τζαμιών στο ΚΤΕΟ δεν σταματά στην απόχρωση. Ο ελεγκτής κοιτά αν υπάρχουν ρωγμές, θραύσεις ή φθορές που εμποδίζουν την ορατότητα, αν το φιλμ έχει φουσκώσει ή ξεκολλήσει, και αν υπάρχουν ετικέτες ή αυτοκόλλητα που περιορίζουν τη θέα του οδηγού. Ένα φιλμ που έχει σκάσει στη γωνία μπορεί να είναι πρόβλημα ακόμη κι αν η απόχρωση είναι μέσα στα όρια.
Εδώ μπαίνει και η καθημερινή συνήθεια. Οι περισσότεροι οδηγοί θυμούνται το ΚΤΕΟ μία μέρα πριν τη λήξη, όταν έχουν ήδη πληρώσει ταχύτητα. Η καλύτερη κίνηση είναι να καταγράφεις την προθεσμία και να ελέγχεις τα τζάμια ένα μήνα νωρίτερα. Το CarDiary σου επιτρέπει να καταχωρίσεις την ημερομηνία του ΚΤΕΟ ως προθεσμία, ώστε να την έχεις μπροστά σου, και τα σχετικά εργαλεία βρίσκονται στη σελίδα https://www.car-diary.net/el/ergaleia.
Αν το ΚΤΕΟ σου επιστρέψει το αυτοκίνητο με παρατήρηση για τα τζάμια, η διαδικασία συνήθως είναι να αφαιρέσεις ή να διορθώσεις το στοιχείο και να ξαναπεράσεις τον έλεγχο μέσα στην προθεσμία που ορίζει το έντυπο. Κράτα το έντυπο και την απόδειξη της αφαίρεσης, γιατί τα χρειάζεσαι στη νέα επίσκεψη.
Εργοστασιακά τζάμια ή φιλμ μετά την αγορά: τι διαφέρει
Το εργοστασιακό τζάμι έχει σχεδιαστεί και ελεγχθεί με το αυτοκίνητο. Ο κατασκευαστής δηλώνει τη διαπερατότητα στα χαρτιά έγκρισης τύπου, και αυτό αρκεί για τον έλεγχο, εκτός αν το τζάμι έχει υποστεί φθορά. Το φιλμ είναι προϊόν της αγοράς μετά την αγορά του αυτοκινήτου, και η ποιότητά του διαφέρει πολύ από μάρκα σε μάρκα.
Η Μαρία έχει Peugeot 208 με εργοστασιακά σκούρα πίσω τζάμια. Όταν πήγε για μέτρηση, βρήκε ότι τα τζάμια της ήταν μέσα στα όρια, αλλά ο συνεργάτης που της είχε πουλήσει το αυτοκίνητο δεν της είχε δώσει ποτέ τα στοιχεία. Η διαφορά ήταν ότι δεν είχε φιλμ να αφαιρέσει, αλλά χρειαζόταν απόδειξη ότι το αυτοκίνητο ήταν όπως είχε βγει από το εργοστάσιο.
Η πρακτική διαφορά είναι ότι το φιλμ μπορεί να αλλοιωθεί. Με τον καιρό σκάει, κιτρινίζει ή ξεκολλά στις άκρες, και τότε η απόχρωση αλλάζει χωρίς να το καταλάβεις. Γι' αυτό η μέτρηση δεν είναι μία φορά για πάντα: έχει νόημα πριν από κάθε ΚΤΕΟ ή μετά από κάθε μεγάλη αλλαγή στα τζάμια.
Λάθη που κάνουν συχνά οι οδηγοί με το φιλμ
Τα λάθη επαναλαμβάνονται, και οι περισσότερα είναι εύκολο να αποφευχθούν. Το πιο συνηθισμένο είναι η αγορά φθηνού φιλμ χωρίς φύλλο τεχνικών στοιχείων. Όταν δεν ξέρεις τον κωδικό του προϊόντος, δεν μπορείς να αποδείξεις τι έχεις τοποθετήσει.
- Φιλμ στο μπροστινό παρμπρίζ πέρα από την επιτρεπόμενη λωρίδα.
- Μέτρηση μόνο στο ένα παράθυρο, ενώ ο έλεγχος αφορά όλα.
- Αγορά μεταχειρισμένου αυτοκινήτου χωρίς να ρωτήσεις για το φιλμ.
- Τοποθέτηση νέου φιλμ λίγες μέρες πριν από το ΚΤΕΟ, χωρίς χρόνο για διόρθωση.
- Θεώρηση ότι το «ήταν έτσι από πάντα» αρκεί ως απόδειξη.
Ένα άλλο λάθος είναι να μπερδεύεις το πίσω τζάμι με το μπροστινό πλαϊνό. Τα όρια δεν είναι τα ίδια για όλα τα παράθυρα, και το ίδιο ποσοστό μπορεί να είναι αποδεκτό στο πίσω και απαράδεκτο στο μπροστινό. Αν έχεις αμφιβολία, κάνε τη μέτρηση για κάθε θέση ξεχωριστά.
Συχνές ερωτήσεις για τα φιμέ τζάμια
Θα απαγορευτούν άμεσα τα φιμέ τζάμια;
Οι ειδήσεις μιλούν για αλλαγή, αλλά η ισχύς της ρύθμισης εξαρτάται από το τελικό κείμενο και την ημερομηνία έναρξης. Διάβασε το κείμενο στο e-nomothesia.gr και τις ανακοινώσεις στο gov.gr πριν πάρεις απόφαση.
Μπορώ να βάλω φιλμ στο μπροστινό παρμπρίζ;
Συνήθως επιτρέπεται μόνο η πάνω λωρίδα, και όχι όλη η επιφάνεια του παρμπρίζ. Ρώτα πριν από την τοποθέτηση για το ακριβές όριο και κράτα το γραπτό.
Πώς μετράω τη διαπερατότητα φωτός;
Ζήτα μέτρηση από συνεργείο φιμέ ή από ΚΤΕΟ που διαθέτει φωτόμετρο. Μέτρα κάθε παράθυρο ξεχωριστά και κράτα την τιμή γραπτώς.
Τι κάνω αν το φιλμ πρέπει να βγει;
Αφαίρεσέ το σε συνεργείο πριν από το ραντεβού ΚΤΕΟ και κράτα την απόδειξη. Αν το αφαιρέσεις μόνος, έλεγξε ότι δεν έχεις αφήσει κόλλες ή υπολείμματα που θα επηρεάσουν την ορατότητα.